Yazar ...
Başlık Kebabcıyan, Doğduğu Topraklarda
Yayın Agos Gazetesi
Tarih 03.11.2000

Edebiyat çalışmalarının yanı sıra Ermeni kültürüne ilişkin dernek faaliyetleri ve çevirileri ile de tanınan Kebabcıyan çağdaş üslubu ile eleştirmenlerin dikkatini çekiyor.


Uzun yıllardan bu yana yaşamını Almanya'da sürdüren İstanbullu yazar Raffi Kebabcıyan, bugünlerde Aras Yayıncılık tarafından çıkarılan "Konuş Halil Bey Konuş" başlıklı öykü kitabının mutluluğunu yaşıyor.
TÜYAP Kitap Fuarı çerçevesinde 4 Kasım Cumartesi kitabını imzalayacak olan Kebabcıyan Agos'u da ziyaret ederek son 30 yıla yayılan edebiyat çalışmaları hakkında bizlerle söyleşti.
Raffi Kebabcıyan 1945 İstanbul doğumlu. İlkokulu EImadağ'daki Bezazyan Ermeni Okulu'nda, ortaokul ve liseyi ise Alman Lisesi'nde okuyan yazar, 1964'te bu okuldan mezun olduktan sonra Göttingen Üniversitesi'nde kimya eğitimi almak için o dönemin Batı Almanya Devleti tarafından verilen bir bursla bu ülkeye gitti. Halen de Hannover'da Kimya öğretmeni olarak çalışıyor. "Ama benim tutkum hep edebiyattı" diyor, "Kimya ve diğer alanlarla geçimimi sağlamak için ilgilendim sadece."
Edebiyata meyleden yaşam
Fen bilimleri ağırlıklı bir eğitim almasının ardından, edebiyatla yolunun nasıl kesiştiğini soruyoruz. "Yazı hayatıma 1975'te gazete haberleri ile başladım" diye anlatıyor, "Haberlerde edebi üslubum ağır basınca insanlar bana 'Neden edebiyatla uğraşmıyorsun?' diye sormaya başladılar. Böylelikle edebiyata yöneldim. İlk öyküm "Verona" 1976'da Marmara gazetesinde yayımlandı. O günden bu yana yazmaya ve çevirmeye devam ediyorum."
Kebabcıyan'ın edebiyatla ilişkisinde yaptığı çevirilerin büyük bir önemi var. Ermeni edebiyatından Almanca'ya kazandırdığı eserlere Raffi Kantian soyadıyla imza atmış.
Bu çeviriler arasında Şahan Şahnur'dan yaptığı "Nahançı Arants Yerki" (Şarkısız Geri Çekiliş) önemli bir örnek. Ermeniler'in diasporaya yayılışını anlatan eserin yazarı Şahnur, Armen Lubin adıyla yazdığı Fransızca eserlerle de Kebabcıyan'ı etkilemiş.
"Sürrealist- realist izler taşıyan bazı hikâyelerimde Şahnur'un etkisi görülür" diyor Kebabcıyan örnek aldığı yazar için.
1990'da Alman Die Horen edebiyat dergisinin "Ermeni edebiyatı özel sayısı"nı hazırlayan yazar Taniel Varujan, Rupen Hovsepyan, Rober Haddeciyan, Zare Khrakhuni, Yeğişe Çarents, Baruyr Sevag'dan yaptığı seçme çevirilerle ile tanınıyor. Gerek diasporada, gerekse Ermenistan'da çeşitli gazete ve dergilerde öyküleri yayınlanan yazarın bazı öyküleri de Rusça ve Almanca'ya çevrildi. Radio Bremen, Saarlaendischer Rundfunk, Südwestfunk Baden-Baden gibi Alman radyoları için, Ermeni edebiyatı ve yazarlarıyla ilgili programlar hazırladı.
Kültür hizmetlisi
Kebabcıyan'ın edebiyat çalışmaları kendi eserleri ve çevirileriyle de sınırlı değil. O, Almanya'da faal olarak yürüttüğü dernek çalışmaları ile de Ermeni kültürünü yaşatmak için mücadele veren bir isim. 1973–79 yılları arasında Almanca Konuşan Ülkeler Ermeni Dernekleri Merkez Birliği Yönetim Kurulu'nda kültür faaliyetleri konusunda görev alan Kebabcıyan 1991'de Alman-Ermeni Cemiyeti'nin başkan yardımcılığına, 1999'da ise başkanlığına seçildi. 1995'ten sonra ise, cemiyetin yayın organı Armenisch-Deutsche Korrespondenz'in yayın yönetmenliğini üstlendi.
Yazarın kendi eserlerinden Khordagvadz Karyagı (Parçalanmış Dörtlü) öykü kitabı ve Aryüdznerı (Aslanlar) çocuk öyküleri kitabı 1983'te İstanbul'da basıldı. Timagnerı (Maskeler) öykü kitabı ise 1994'te Hannover'de yayınlandı. Kebabcıyan bunlar arasında "Konuş Halil Bey Konuş" kitabı içinde yer alan "Küğ" (Köy) öyküsünü ayrı bir yere koyuyor.
"Çok eski bildik bir hikâyeyi çok çağdaş yeni bir dille anlattım" diyor bu öyküsünden bahsederken.
Edebi anlayışında çağdaşlığın yeri çok büyük. Eleştirmenler de kendisinin yalın ve etkileyici dili üzerinde önemle duruyorlar.
Kebabcıyan o gün yanımızdan TÜYAP'ta buluşacağı okurlarının heyecanı ile ayrıldı. Yaşamını Ermeni edebiyatına adayan bu verimli yazar ve çevirmen, coşkusu ve azmi ile kuşkusuz daha pek çok eseri bizlere kazandırmaya devam edecek.