Seksen-yüz yıl sonra bu topraklardan başka topraklara ya da başka topraklardan yan sokağımıza göçmek zorunda kalan, yer edinmek için var gücüyle çabalayan pek çok insanın hikâyesinin peşine Rita Ender gibi araştırmacılar düşecek.
Ne bileyim, o gün sokakta rastladığınız Suriyeli bir kadının öyküsünde küçük bir ayrıntıdan ibaret kalacaksınız. Belki bir bakışınız, onun farkında bile olmayarak ettiğiniz bir cümle kayda geçecek…
Yayımı Ermeni Tehciri’nin başladığı 24 Nisan tarihine denk düşen, Farid Boudjellal’in çizgi romanı Ermeni Ninem, Fransa’da doğup büyüyen Cezayir asıllı Farid’in babaannesiyle tanışması ve onun bir Ermeni olduğunu öğrenmesiyle açılıyor.
Ankara’da yaşayan birinin, başka birçok Anadolu kentinde yaşayanlar gibi, Ermenilerin bıraktığı izlerin üzerinde yürümemesi imkansızdır. Evinize girip çıkarken, bir mahalle parkında otururken, müzede sergilenen yöresel bir kıyafete yahut eski…
Սեղանիս վրայ Պոլսոյ «Արաս» հրատարակչութենէն լոյս տեսած վերջին գիրքերէն՝ «Կավռօշ-Նամէ Երուանդ Թօլայեան» խորագրով գիրքը կայ: Հայագէտներ հայր եւ որդի՝ Հենրիկ եւ Արծուի Բախչինեաններու աշխատասիրութեամբ լոյս տեսած այս հատորը Պոլսոյ մէջ, ապա՝ Ֆրանսա գործած, յետոյ Հայաստան հաստատուած խմբագիր եւ դերասան Երուանդ Թօլայեանի յուշագրութիւնն է, որ ան գրած է 1936-1937 թուականներուն եւ այսօր լոյս տեսնելով կը նկատուի Երուանդ Թօլայեանի կոթողային աշխատութիւնը:
…
Tüm Hristiyanlar tarafından kutlanan en önemli ve en eski bayramlardan biri olan Paskalya...
Tüm Hristiyanlar tarafından kutlanan en önemli ve en eski bayramlardan biri olan Paskalya'da, “Hz. İsa'nın yeniden dirilişi” (Paskalya Bayramı) kutlanmaktadır.
Katolik ve Ortodoks kiliselerinde, Noel Bayramı gibi farklı dönemlerde kutlansa da Paskalya, mart ile nisan ayı sonuna kadar olan dönem olarak kabul edilir. Paskalya Günü, kiliselerin çoğunda…
Savaşlara, katliamlara dair tanıklıkları içeren araştırmalar, sözlü tarih çalışmaları, makaleler okuduğumda, öncelikle insanın hikaye edilmemiş kayıp hayatlardan, telafisi mümkün olmayan, dillendirilememiş acılardan geriye kalan “yıkıntılarla” nasıl baş edebildiğini düşünüyorum.
İçinde pişmanlık, suçluluk duygusu, üzeri hınç ve öfkeyle örtülmüş bir keder, korku, güvensizlik ve karşılığını bulamamış pek çok duygu enkazı barındıran yıkıntıların arasından parçalanmadan çıkmak kolay değil.
Katliam acılarının…
29 Mart Cuma günü çok değerli film yönetmeni Agnés Varda yaşamını yitirdi. Ardından yazılan taziye mesajlarından birinde ‘Sans Toit Ni Loi’ filminden bir replik alıntılanmıştı:
- Bu mevsimde kimse olmaz buralarda.
- Ben varım.
Bu kısacık alıntı aklımda yer etmişken okudum ‘Ermeni Ninem’i. Aras Yayınları’nın çizgi roman dizisinin ilk kitabı olan ‘Ermeni Ninem’, Fransa’nın en önemli çizerlerinden Farid…
Zaven Biberyan devletle, toplumla, aileyle ve insanla derdi olan eşsiz bir yazardır. Fakat esas derdinin ve hedefinin ‘anne’ olduğunu ve bu annenin de romanlarında param parça ettiği toplumun temeli olduğunu söylemek yanlış sayılmaz. Gayrimüslimleri yok etme planının parçası olan Varlık Vergisi ve Nafıa dönemlerinin etkisini anlatan ‘Karıncaların Günbatımı’, Nafıa’dan dönen Baret’in evin kapısını çalmasıyla başlar. Karşı penceredeki komşuları görebilen Arus,…
Kürt-Ermeni-Süryani karmaşık ilişkilerini her gittiğim yöresel düğünlerde hissetmişimdir. Farklı inançtan da olsalar, ortak coğrafyanın, aynı kültürünü, aynı danslarını hatta geleneklerini, hatta aşiret olgusunu paylaşan bu insanlar korkunç bir trajedi yaşadı yüz kusür yıl önce. Fail/Kurban/bazen ender olsa da Kurtarıcı rolünde
Hatta, kıyım Peder Abraham Garris’in “Bote Köyü/13 Günlük Cehennem” adlı kitabında anlattığı üzere, kıyım sırasında halaya bile duruldu. Keşke…
Rita Ender'in yeni kitabı 'Madam Amati ‘Avrupa’dan İzmir’e Bir Keman İkonu' Madam Amati'nin hayatından devşirilen hüzünlü hikâyesini okurla buluşturuyor. Ender, nesneden ruha kurulan köprü ile okuru belleğin kuyularına ulaştırmaya çabalıyor. Bazı hayatlar sadece onu yaşayana ait olmuyor, Madam Amati'ninkisi de öyle...
DUVAR – “Bir nesneye bakarken ona uzanıyoruz. Bizi saran uzam içinde görünmez bir parmakla hareket ediyor, şeylerin bulunduğu…
Madam Marta Amati’nin hikâyesi, bu topraklarda bir Yahudi olarak yaşayan Rita ile bir Ermeni olarak yaşayan Berge’nin hikayesiyle iç içe geçiyor...
Rita’yı yaklaşık beş yıl önce tanıdım. İçine doğduğu Yahudi kültürünün bir kolunun, Sefarad Yahudileri’nin kaybolmaya yüz tutan dilini yaşatmak için bir belgesel çekmişti: Las Ultimas Palavras. Kocaman parlak gözleri her şeye bir çocuk gibi şaşarak bakan bir kadındı.…