"Başlangıcından 1071'e Ermenilerin Tarihi", etnik milliyetçiliklerin yanlışlığını görmek açısından çok değerli.
Rene Grousset'nin "Başlangıcından 1071'e Ermenilerin Tarihi" adlı 700 sayfalık büyük eserinde evvela tarihteki Ermenistan coğrafyasını okuyoruz. Sonra "Ermeni - Öncesi Ermenistan" bölümü geliyor. Ermeniler de sonradan gelmiş demek ki. Bu bölümde bugün adları unutulmuş, izleri sadece arkeolojide kalmış çeşitli halklarla karşılaşıyoruz. Ermeniler Kafkas kökenli mi, yoksa Trakya -…
Kitap, Susie Hoogasian'ın kırk sekiz Ermeni ile 1960'ların ortalarıyla 1970'lerin başında gerçekleştirdiği görüşmeler sonucunda oluşturulmuştur. Hoogasian, 1978 yılında vefat etmeden önce elindeki dokümanları yayıncısına teslim etmiştir. Bu taslağı ve dokümanları ise yayın evinden, tarihçi Mary Kilbourne Matossian almış ve o da Ermenice ve Rusça kaynaklardan yararlanarak kitabı son haline getirmiştir. Ancak kitabın Türkçe baskısında çevirmenin faydalı açıklamaları, fotoğraflar, iki ek…
Mıgırdiç Margosyan yeni kitabı Tespih Taneleri'nde 1940-50'li yılların İstanbul'u ve Diyarbakır'ında tadına doyulmaz bir yolculuğa çıkarıyor okurlarını. Öykü, kahramanın anadilini öğrenmek için İstanbul'daki bir Ermeni yetimhanesine gönderilişiyle başlayan olayları anlatıyor.
'Diyarbakır'da gavurduk İstanbul'da Kürt olduk'
Mıgırdiç Margosyan'ın yeni kitabı Tespih Taneleri, anadilini öğrenmesi için birkaç arkadaşıyla Diyarbakır'dan İstanbul'a Ermeni Yetimhanesi'ne gönderilmesiyle başlıyor. 1940 ve 1950'li yıllarda yapılan o…
"İyi ruh bir güvercine benzer, nurla dolu olur, kötü ruh ise kömür gibi kara olur."
Bu bilgiler Aras Yayıncılık tarafından basılan '1914 Öncesi Ermeni Köy Hayatı' adlı kitaptan alıntı. Ermenilerin ölüm ile ilgili gelenekleri anlatılırken yer verilen bu inanç çok şeyi özetliyor.
İnanışa göre her ruhun bir hacmi ve ağırlığı olur, günahları fazla olan ruhlar daha ağır çekerdi.
…Takuhi Tovmasyan irmik helvası tarifini bugün yazsa, Mardik Amcası'nın yanına Hrant'ın ismini de eklerdi.
Öyle bir hafta geçirdik ki
Ruhumuz üşüdü.
İçimiz büzüştü.
Elim yazıya gitmiyor.
Kime bir yere gitmesini önerebilirim ki bacağım tutmazken?
Kime bir şey yemesini, ağzımda pas tadı varken. . .
Böyle günlerde hep Çetin Altan'ın cümlesi düşüyor aklıma.
…
Zaven Biberyan'ın, Babam Aşkale'ye Gitmedi romanı Aras yayınevi tarafından basılmıştı. Biberyan, 1921'de İstanbul Kadıköy'de doğdu. Türkiye İşçi Partisi'nden 1965 seçimlerinde İstanbul milletvekili adayı oldu; ancak seçilemedi.
Biberyan'ın romanı, 12 Kasım 1942 tarihinde TBMM'de hükümetin bütçe açığını kapatmak için Varlık Vergisi Yasası'nı çıkarmasıyla Türkiye'de yaşayan gayrimüslimlerin yaşamlarındaki acılar, baskılar, ayrılmış ve dağıtılmış ailelerin yaşam dramını aktarmakta. Aslında hükümetin bu yasayla…
Geçtiğimiz günlerde sizlere bu köşede, baba tarafından Sivas Zaralı, ana tarafından Muşlu, 1929 doğumlu yazar Anahıde Ter Mınassıan'ın "Ermeni Kültürü ve Modernleşme" adlı kitabını tanıtmıştım. Bu kitabın bir bölümü İzmir Ermenileri hakkındaydı. Malumunuz, yakın geçmişimizin "kara deliklerinden" biri de şu meşhur İzmir yangını. Yeterince araştırılmamış bir konu, failleri bulunamamış bir yüz karası, bir vicdan azabı olarak önümüzde durmaya devam ediyor.
…Gündelik dilde "tatlı" dediğimiz söylemin özellikleri nelerdir? Nedir bir dili "tatlı" yapan? Sözlü dilden söz ediyorsak, işin içine tonlama girer elbette. En berbat içerikli sözleri bile sevecen tonlarla seslendirmek olanaklıdır. Bazı muzip insanlar böyle şakalar da yapar. Peki ya yazılı dil? Yazılı dili "tatlı" yapan ne olabilir?
Genellikle sevgi ve sevecenlik sözcükleri ya da masallara özgü sözler içeren ince…
Diyarbakır'ın küçük ama tarihi Gâvur mahallesini Ermenisi, Kürdü, Türkü, Keldanisi, Süryanisi ve Yahudisiyle anlatan öykü kitapları "Söyle Margos Nerelisen?" ve "Gâvur Mahallesi"yle tanıdığımız Mıgırdiç Margosyan'ın yeni öykü kitabı "Biletimiz İstanbul'a Kesildi" adıyla Aras Yayınlan arasında çıktı.
Daha önceki iki kitabıyla çocukluğunun geçtiği Gâvur mahallesindeki insanları, onlarla yaşadıklarını, gözlemlerini, duru, yalın ve akıcı bir dille anlatan öyküleri okuyan herkesin kendisinden…
İlk duyduğumuz andaki lanet, öfke, şok ama bir yandan da kudurtan o aslında şaşırmama hali mi daha fena, yoksa konuştukça, dinledikçe, okudukça artan keder ve çaresizlik mi? Kararı zor.
Sokakta öyle yatarken, ayaklarının görüntüsünün gırtlağımıza yerleştirdiği ceviz, yazısındaki 'güvercin' metaforunun burnumuzun ucundan genzimize yaydığı sızı mı daha yoğun?