Armıdan Fırat’ın Öte Yanı

Hagop Mıntzuri

256,00 ₺

Etiket Fiyatı: ~~320,00 ₺~~

%20

Kategori	Öykü
Dili	Türkçe
Çevirmen	Silva Kuyumcuyan
Özgün dili	Ermenice
Kapak tasarımı	Aret Gıcır (Uygulama: Melisa Arsenyan)
Baskı bilgileri	1. Baskı, Nisan 1996 4. Baskı, Kasım 2025
Sayfa ve boyut	160 sayfa, 13x19.5 cm
ISBN	9789757265054

Armıdan Fırat’ın Öte Yanı ilk olarak 1996 yılında, son olarak üçüncü baskısıyla 2003 yılında Aras Yayıncılık tarafından yayımlandı. Hagop Mıntzuri’nin doğduğu topraklara, Erzincan’ın dağlarına, köylerine, Fırat’ın iki yakasındaki insanlara uzanan öyküleri, yitirilmiş bir dünyanın sesini, kokusunu ve rengini, unutulmaz bir sadelikle diriltir. 1886’da Erzincan’ın Armıdan köyünde doğan Hagop Mıntzuri, hayatı boyunca köyünün insanlarını, dillerini, geleneklerini ve kültürünü anlatmaktan vazgeçmedi. Onun hikâyelerinde yalnızca Ermeni köylüsü değil; Türk, Kürt, Kızılbaş komşular da vardır. Bu coğrafyada bir zamanlar yan yana türkü söyleyen insanların öyküleri, Mıntzuri’nin kaleminde hem içten bir tanıklığa hem de ortak bir hafızaya dönüşür. Fırat kıyılarında söylenmiş şarkıların, şölenlerin, göçlerin ve dayanışmanın hikâyesi olan Armıdan Fırat’ın Öte Yanı, Mıntzuri’nin “anı doğru vermek, canlandırmak” arzusunun en duru ifadesidir. Gerçeğin düşle harmanlandığı bu kitapta Anadolu’nun çoksesli geçmişi yeniden hayat bulur. Bu yeni basımda metin gözden geçirilmiş, Mıntzuri’nin doğduğu toprakların ruhunu yansıtan yeni bir kapakla yeniden okura sunulmuştur.

Arka Kapak

Kış gelir, üst üste kar yağardı. Kış uykusuna yatan hayvanlarla birlikte Mıgırç da kışı kendi mağarasında geçirirdi. Tam dört ay karla örtülü olan köyün tersine yeşilliklere kar oturmaz, yağan kar erirdi.

Yaşamsa tüm canlılığıyla sürerdi karlara gömülü o köylerde. İşleri güçleri olmadığından, kızları oğlanları evlendirir, günlerce çalar oynarlardı. İsim günleri kutlanırdı. O gün kendi isim günü olanların yaşadığı birçok evde insanlar eğlenir, akşama, gece yarılarına kadar bir evden çıkar diğerine giderlerdi. İsim günü kutlanır, şaraplar içilir, sarhoş olunurdu. Surp Sarkis Yortusu’nun pazarından Paregentan’a kadar her akşam, Paregentan Haftası’nda da perşembeden pazara dört gün, gelinler, kızlar, gençler şarkı söyleyip oynardı. Mıgırç ise her gün, sabahtan akşama kadar çayın sesini dinlerdi bağlarda.

Yazar Hakkında

Hagop Mıntzuri

Asıl adı Hagop Demirciyan'dır. 16 Ekim 1886'da Erzincan'ın Küçük Armıdan Köyü'nde doğdu. Öğrenimine köyünün ilkokulunda başladı.1897'de İstanbul'a geldi ve aile büyüklerinin işlettiği fırında çıraklık yaptı. Öğrenimine Ortaköy'deki özel Fransız okulunda devam etti. Orada bir yıl öğrenim gördükten sonra Galata'daki Getronagan Ermeni Okulu'nda iki yıl okuyup mezun oldu. Ortaöğrenimini Robert Kolej'de sürdürdü. 1905'te Kolej'in freshmen sınıfından sonra okuldan ayrıldı. 1906'da ilk kez bir öyküsü Hars u Gesur (Gelin ve Kaynana) Ermenice Masis dergisinde yayımlandı. 1907'de köyüne döndü. Öğretmenlik yapmaya başladı. Aynı yıl evlendi ve dört çocuğu oldu. 1914'te bademcik ameliyatı olmak için İstanbul'a geldi. Birinci Dünya Savaşı başladığı için köyüne geri dönemedi. 1915'te Armıdan'dan tehcir edilen dedesi, annesi, karısı ve dört çocuğundan bir daha hiç haber alamadı. Üsküdar'da fırıncılık yaparken savaş nedeniyle ekmekçi asker olarak askere alındı. Ömür boyu İstanbul'da kaldı. Tekrar evlendi iki kızı, bir oğlu oldu. Yemcilik, kömürcülük, fırıncılık, kâtiplik gibi çeşitli işler yaptı. Edebiyatla ilgisini hiç kesmedi, ne bulduysa okudu ve sürekli yazdı. Ermenice dergi ve gazetelerde öyküleri yayımlandı. 1978'de İstanbul'da hayatını kaybetti ve Şişli Ermeni Mezarlığı'na gömüldü.

Başlıca eserleri

Yergrort Amusnutyun [İkinci Evlilik] (1931)

Gabuyd Luys [Mavi Işık] (1958)

Armıdan [Armudan] (1966)

Grung Usdi Gu Kas [Turna Nereden Gelirsin?] (1974)

Değer Ur Yes Yeğer Yem [Yaşamış Olduğum Yerler] (1984)

İstanbul Anıları (Tarih Vakfı Yurt Yayınları) (1993) [Değer Ur Yes Yeğer Yem'in Türkçe çevirisi]

Aras Yayıncılık'tan çıkan kitapları

Armıdan Fırat'ın Öte Yanı

Atina Tuzun Var Mı?

Kapandı Kirve Kapıları

Küğı Gabri İm Mecıs